Η διαμόρφωση των τιμών ανά περιοχή αποτυπώνει τη σύγκρουση μεταξύ των δυνάμεων της αγοράς και των εθνικών ενεργειακών πολιτικών
Οι μέσες τιμές της βενζίνης παγκοσμίως διαμορφώθηκαν στα 1,59 δολάρια ανά λίτρο στις 5 Οκτωβρίου, σύμφωνα με στοιχεία της GlobalPetrolPrices.com.
Η τιμή αυτή είναι αυξημένη κατά 19,38% σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα, ποσοστό που, ωστόσο, αποκρύπτει το ολοένα μεγαλύτερο χάσμα μεταξύ του κόστους των καυσίμων στις χώρες κατανάλωσης και στις χώρες παραγωγής.
Η διαμόρφωση των τιμών ανά περιοχή αποτυπώνει τη σύγκρουση μεταξύ των δυνάμεων της αγοράς και των εθνικών ενεργειακών πολιτικών. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η μέση τιμή της βενζίνης ανέρχεται σε 1,229 δολάρια ανά λίτρο, ενώ στη Ρωσία περιορίζεται στα 0,882 δολάρια ανά λίτρο. Η σημαντική αυτή διαφορά καταδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο οι εγχώριες πολιτικές μπορούν να επηρεάσουν την τελική τιμή που καλείται να καταβάλει ο καταναλωτής.
Οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται σε αγορές που χαρακτηρίζονται είτε από έντονους περιορισμούς ως προς τη διαθεσιμότητα γης είτε από αυξημένη φορολογία και αυστηρές περιβαλλοντικές πολιτικές. Στην κορυφή της παγκόσμιας κατάταξης βρίσκεται το Χονγκ Κονγκ, με 4,412 δολάρια ανά λίτρο, ενώ ακολουθεί το Μαλάουι με 3,226 δολάρια. Στην ίδια κατηγορία βρίσκονται και αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, όπου η υψηλή φορολογική επιβάρυνση συνδυάζεται με αυστηρούς στόχους για τη μείωση των εκπομπών. Ενδεικτικά, η τιμή διαμορφώνεται στα 3,118 δολάρια στη Νορβηγία, στα 2,86 δολάρια στη Δανία και στα 2,775 δολάρια στην Ολλανδία.
Στις αγορές με το υψηλότερο κόστος περιλαμβάνονται επίσης το Ισραήλ, με 2,637 δολάρια ανά λίτρο, η Φινλανδία με 2,621 δολάρια, η Ελβετία με 2,559 δολάρια, το Λιχτενστάιν με 2,549 δολάρια και η Ελλάδα με 2,48 δολάρια.
Στον αντίποδα, σε ορισμένες χώρες οι τιμές των καυσίμων απέχουν σημαντικά από τα επίπεδα που θα υπαγόρευαν οι συνθήκες της αγοράς, καθώς διατηρούνται χαμηλά μέσω εκτεταμένων κρατικών επιδοτήσεων. Οι επιδοτήσεις αυτές χρησιμοποιούνται συχνά ως μέσο διατήρησης της κοινωνικής και οικονομικής σταθερότητας.
Η χαμηλότερη τιμή παγκοσμίως καταγράφεται στη Λιβύη, στα μόλις 0,023 δολάρια ανά λίτρο. Ακολουθούν το Ιράν με 0,029 δολάρια και η Βενεζουέλα με 0,035 δολάρια. Στην κατηγορία των χωρών με ιδιαίτερα επιδοτούμενα καύσιμα περιλαμβάνονται ακόμη η Αγκόλα με 0,327 δολάρια, το Κουβέιτ με 0,339 δολάρια, η Αλγερία με 0,349 δολάρια, το Τουρκμενιστάν με 0,428 δολάρια, η Αίγυπτος με 0,459 δολάρια, το Κατάρ με 0,576 δολάρια και η Βολιβία με 0,58 δολάρια ανά λίτρο.
Στην ίδια ζώνη χαμηλού κόστους βρίσκονται και άλλες μοναρχίες του Κόλπου και χώρες της Μέσης Ανατολής. Στο Ομάν και τη Σαουδική Αραβία η τιμή ανέρχεται σε 0,622 δολάρια ανά λίτρο, ενώ στο Ιράκ διαμορφώνεται στα 0,649 δολάρια και στο Μπαχρέιν στα 0,655 δολάρια.
Συστημική απόκλιση
Παρότι η ετήσια αύξηση σχεδόν 20% στις παγκόσμιες τιμές της βενζίνης θα μπορούσε να θεωρηθεί μια πρόσκαιρη διακύμανση της αγοράς, η γεωγραφική κατανομή του κόστους καταδεικνύει μια βαθύτερη, διαρθρωτική διαφορά.
Ο κόσμος φαίνεται να διαχωρίζεται σε δύο βασικές ζώνες. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι περιοχές υψηλής τιμολογιακής πίεσης, κυρίως στην Ευρώπη και σε τμήματα της Ασίας, όπου το αυξημένο κόστος των καυσίμων λειτουργεί ως καταλύτης για τη στροφή προς τα υβριδικά και ηλεκτρικά οχήματα. Από την άλλη, υπάρχουν οι ζώνες ενεργειακού προστατευτισμού, κυρίως στους κόλπους του ΟΠΕΚ+, όπου οι χαμηλές τιμές διατηρούνται με στόχο την προστασία των εγχώριων οικονομιών.
Η συγκεκριμένη ανισορροπία δεν επηρεάζει μόνο την ταχύτητα της παγκόσμιας προσπάθειας για απανθρακοποίηση, αλλά αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο και στη μελλοντική γεωγραφική κατανομή των προϊόντων διύλισης πετρελαίου.
www.bankingnews.gr
Η τιμή αυτή είναι αυξημένη κατά 19,38% σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα, ποσοστό που, ωστόσο, αποκρύπτει το ολοένα μεγαλύτερο χάσμα μεταξύ του κόστους των καυσίμων στις χώρες κατανάλωσης και στις χώρες παραγωγής.
Η διαμόρφωση των τιμών ανά περιοχή αποτυπώνει τη σύγκρουση μεταξύ των δυνάμεων της αγοράς και των εθνικών ενεργειακών πολιτικών. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η μέση τιμή της βενζίνης ανέρχεται σε 1,229 δολάρια ανά λίτρο, ενώ στη Ρωσία περιορίζεται στα 0,882 δολάρια ανά λίτρο. Η σημαντική αυτή διαφορά καταδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο οι εγχώριες πολιτικές μπορούν να επηρεάσουν την τελική τιμή που καλείται να καταβάλει ο καταναλωτής.
Οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται σε αγορές που χαρακτηρίζονται είτε από έντονους περιορισμούς ως προς τη διαθεσιμότητα γης είτε από αυξημένη φορολογία και αυστηρές περιβαλλοντικές πολιτικές. Στην κορυφή της παγκόσμιας κατάταξης βρίσκεται το Χονγκ Κονγκ, με 4,412 δολάρια ανά λίτρο, ενώ ακολουθεί το Μαλάουι με 3,226 δολάρια. Στην ίδια κατηγορία βρίσκονται και αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, όπου η υψηλή φορολογική επιβάρυνση συνδυάζεται με αυστηρούς στόχους για τη μείωση των εκπομπών. Ενδεικτικά, η τιμή διαμορφώνεται στα 3,118 δολάρια στη Νορβηγία, στα 2,86 δολάρια στη Δανία και στα 2,775 δολάρια στην Ολλανδία.
Στις αγορές με το υψηλότερο κόστος περιλαμβάνονται επίσης το Ισραήλ, με 2,637 δολάρια ανά λίτρο, η Φινλανδία με 2,621 δολάρια, η Ελβετία με 2,559 δολάρια, το Λιχτενστάιν με 2,549 δολάρια και η Ελλάδα με 2,48 δολάρια.
Στον αντίποδα, σε ορισμένες χώρες οι τιμές των καυσίμων απέχουν σημαντικά από τα επίπεδα που θα υπαγόρευαν οι συνθήκες της αγοράς, καθώς διατηρούνται χαμηλά μέσω εκτεταμένων κρατικών επιδοτήσεων. Οι επιδοτήσεις αυτές χρησιμοποιούνται συχνά ως μέσο διατήρησης της κοινωνικής και οικονομικής σταθερότητας.
Η χαμηλότερη τιμή παγκοσμίως καταγράφεται στη Λιβύη, στα μόλις 0,023 δολάρια ανά λίτρο. Ακολουθούν το Ιράν με 0,029 δολάρια και η Βενεζουέλα με 0,035 δολάρια. Στην κατηγορία των χωρών με ιδιαίτερα επιδοτούμενα καύσιμα περιλαμβάνονται ακόμη η Αγκόλα με 0,327 δολάρια, το Κουβέιτ με 0,339 δολάρια, η Αλγερία με 0,349 δολάρια, το Τουρκμενιστάν με 0,428 δολάρια, η Αίγυπτος με 0,459 δολάρια, το Κατάρ με 0,576 δολάρια και η Βολιβία με 0,58 δολάρια ανά λίτρο.
Στην ίδια ζώνη χαμηλού κόστους βρίσκονται και άλλες μοναρχίες του Κόλπου και χώρες της Μέσης Ανατολής. Στο Ομάν και τη Σαουδική Αραβία η τιμή ανέρχεται σε 0,622 δολάρια ανά λίτρο, ενώ στο Ιράκ διαμορφώνεται στα 0,649 δολάρια και στο Μπαχρέιν στα 0,655 δολάρια.
Συστημική απόκλιση
Παρότι η ετήσια αύξηση σχεδόν 20% στις παγκόσμιες τιμές της βενζίνης θα μπορούσε να θεωρηθεί μια πρόσκαιρη διακύμανση της αγοράς, η γεωγραφική κατανομή του κόστους καταδεικνύει μια βαθύτερη, διαρθρωτική διαφορά.
Ο κόσμος φαίνεται να διαχωρίζεται σε δύο βασικές ζώνες. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι περιοχές υψηλής τιμολογιακής πίεσης, κυρίως στην Ευρώπη και σε τμήματα της Ασίας, όπου το αυξημένο κόστος των καυσίμων λειτουργεί ως καταλύτης για τη στροφή προς τα υβριδικά και ηλεκτρικά οχήματα. Από την άλλη, υπάρχουν οι ζώνες ενεργειακού προστατευτισμού, κυρίως στους κόλπους του ΟΠΕΚ+, όπου οι χαμηλές τιμές διατηρούνται με στόχο την προστασία των εγχώριων οικονομιών.
Η συγκεκριμένη ανισορροπία δεν επηρεάζει μόνο την ταχύτητα της παγκόσμιας προσπάθειας για απανθρακοποίηση, αλλά αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο και στη μελλοντική γεωγραφική κατανομή των προϊόντων διύλισης πετρελαίου.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών